TIN TỨC KHÁC

Trường Mầm non Trần Phú: Một số biện pháp phát triển vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi chậm phát triển ngôn ngữ trong trường Mầm non
Ngày đăng 14/08/2019 | 10:50  | View count: 798

Thực tế tại lớp tôi được giao nhiệm vụ phụ trách, hiện tại có 05 bé chậm phát triển về ngôn ngữ. Là giáo viên dạy lớp mẫu giáo lớn, với lòng yêu nghề, mến trẻ, tôi luôn chú trọng đến việc phát triển ngôn ngữ ở nhóm học sinh này. Tôi mong muốn khả năng phát triển ngôn ngữ của trẻ được cải thiện và là tiền đề giúp trẻ dễ dàng hơn trong việc giao tiếp với các bạn, nghe hiểu và làm theo yêu cầu của cô cũng như có thể nói lên được những nhu cầu, thắc mắc của mình và điều đặc biệt là chuẩn bị tiền đề cho con sẵn sàng bước vào lớp 1

A. ĐẶT VẤN ĐỀ

     I. Lý do chọn đề tài

     Tiến sĩ Maria Montessori đã từng nói: “Phát triển ngôn ngữ là một phương diện quan trọng trong sự phát triển nhân cách trẻ thơ trong 6 năm đầu đời. Ngôn ngữ góp một phần quyết định để trẻ hòa nhập với cộng đồng và trở thành một thành viên trong xã hội loài người”.

     Thật vậy, ngôn ngữ có vai trò to lớn trong sự hình thành và phát triển nhân cách của con người, đặc biệt là trẻ em. Ngôn ngữ là phương tiện giữ gìn, bảo tồn, truyền đạt và phát triển những kinh nghiệm lịch sử của xã hội loài người. Ngôn ngữ còn là phương tiện để nhận thức, là cơ sở của mọi sự suy nghĩ, là công cụ của tư duy. Ngôn ngữ giúp cho trẻ mở rộng hiểu biết về thế giới xung quanh. Sự phát triển của ngôn ngữ giúp cho hoạt động trí tuệ, các thao tác tư duy ngày càng được hoàn thiện, kích thích trẻ tích cực, sáng tạo hoạt động trí tuệ. Vì vậy, phát triển ngôn ngữ cho trẻ em là nhiệm vụ rất quan trọng, đặc biệt ở lứa tuổi mầm non. Đây là thời kỳ “phát cảm về ngôn ngữ”, giai đoạn này sự phát triển về vốn từ đạt tốc độ nhanh nhất. Cho nên những người là cha mẹ hay giáo viên trường mầm non cần quan tâm để rèn luyện phát âm và phát triển ngôn ngữ cho trẻ.

     Tuy nhiên, có một bất cập ở Việt Nam hiện nay là xã hội càng phát triển, tình trạng trẻ chậm nói ngày càng phổ biến. Nhiều khi bố mẹ đi làm về là đưa ngay cho con cái điện thoại để mình còn có thời gian làm việc nhà, chính vì vậy mà thời gian giao tiếp, trò chuyện với trẻ rất hạn chế. Còn có nhiều gia đình khác thì bố mẹ và người thân của trẻ vẫn đặt nặng tâm lý quan tâm thiên về mặt thể chất của trẻ như vấn đề chiều cao, cân nặng mà vô tình bỏ qua một yếu tố vô cùng quan trọng trong quá trình phát triển của trẻ, đó là vấn đề phát triển ngôn ngữ. Nhưng không phải cha mẹ nào cũng có được niềm vui ấy, khi mà có những trẻ mỗi ngày một lớn, niềm mong mỏi nghe con nói càng tăng lên thì bé lại nói không rõ lời, nói ngọng, diễn đạt không thành câu chỉ nói được những câu mà trẻ 5 - 6 tuổi đã nói được rành rọt, hoặc “Ngập ngừng không rõ lời”. Những trẻ như vậy được gọi chung là chậm phát triển ngôn ngữ. Chậm phát triển ngôn ngữ trong lứa tuổi này có thể ảnh hưởng tới trí lực khi trẻ đến tuổi trưởng thành, bởi “vấn đề hạn chế kỹ năng ngôn ngữ thường kéo theo nguy cơ không hoà nhập được trong ngữ cảnh xã hội cũng như các hoàn cảnh phổ biến thường gặp khác” (theo một nghiên cứu của chuyên gia trị liệu về ngôn ngữ Melissa Wexler Gurfein tại New York).

     Hiện tượng chậm phát triển ngôn ngữ có thể gây ra các hệ quả về hành vi và tương tác xã hội cho trẻ trong những năm sau này của cuộc đời. Việc chậm phát triển ngôn ngữ cũng có thể dẫn tới bệnh câm có lựa chọn ở trẻ, một hội chứng mà ở đó trẻ không có khả năng nói trong một số hoàn cảnh có lựa chọn. Trẻ mắc hội chứng này có thể nói lúc ở một mình, cùng với bạn bè; nhưng không thể nói được trong môi trường học trường, nơi công cộng hoặc đối với người lạ. Nguyên nhân chính của thực trạng kể trên chủ yếu là do bố mẹ của trẻ đều quá bận rộn với công việc, với việc mưu sinh nên có quá ít thời gian trò chuyện, tâm tình cùng con trẻ để phát triển ngôn ngữ. Kênh ngôn ngữ kết nối với thế giới bên ngoài mà trẻ được tiếp xúc lại hầu hết là qua ti vi, phim ảnh chưa được chọn lọc, chỉ bảo, uốn nắn của người lớn.

     Từ phương diện giáo dục, chủ trương của cấp học mầm non nói chung đều khuyến khích các bậc phụ huynh khi ở nhà “Hãy thường xuyên nói với trẻ càng nhiều càng tốt”. Khi các bé ở trường, giáo viên mầm non đều có nhiệm vụ quan tâm đến việc trẻ nói như thế nào, có biết giao tiếp không, có biết tìm đúng từ để thể hiện nhu cầu mong muốn, suy nghĩ của mình không?

     Thực tế tại lớp tôi được giao nhiệm vụ phụ trách, hiện tại có 05 bé chậm phát triển về ngôn ngữ. Là giáo viên dạy lớp mẫu giáo lớn, với lòng yêu nghề, mến trẻ, tôi luôn chú trọng đến việc phát triển ngôn ngữ ở nhóm học sinh này. Tôi mong muốn khả năng phát triển ngôn ngữ của trẻ được cải thiện và là tiền đề giúp trẻ dễ dàng hơn trong việc giao tiếp với các bạn, nghe hiểu và làm theo yêu cầu của cô cũng như có thể nói lên được những nhu cầu, thắc mắc của mình và điều đặc biệt là chuẩn bị tiền đề cho con sẵn sàng bước vào lớp 1.

     Xuất phát từ những trăn trở trên mà tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp phát triển vốn từ cho trẻ 5 - 6 tuổi chậm phát triển ngôn ngữ trong trường mầm non” làm sáng kiến kinh nghiệm cho năm học này.

     II. Mục đích của đề tài

     Tôi tiến hành nghiên cứu đề tài này với mong muốn làm phong phú thêm vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi chậm ph&